Thiếu oxy thầm lặng - mối nguy nấp sau biểu hiện 'không triệu chứng'

VnExpress 10-01-2022

Hà Nội - Người đàn ông mắc Covid-19 ngoài 60 tuổi, không bệnh nền, không triệu chứng, đang cách ly ở khách sạn đột ngột lịm đi, suýt chết, người nhà phải gọi cấp cứu.

Bệnh nhân được đưa vào Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương hồi tuần trước. Bác sĩ Phạm Văn Phúc (Khoa Hồi sức tích cực) cho biết, người bệnh đã tiêm một mũi vaccine, khi mắc Covid-19 không có triệu chứng, không đo SpO2 (nồng độ oxy trong máu) nên không nhận biết được chỉ số đã giảm mạnh. Khi ông nhập viện, SpO2 chỉ còn khoảng 60-70%, suy hô hấp.

Bác sĩ chẩn đoán người bệnh gặp hiện tượng thiếu hụt oxy thầm lặng - tình trạng thiếu oxy trong máu do viêm phổi liên quan đến Covid-19. Thông thường, bệnh nhân bị tức ngực, đau khi thở và các vấn đề về hô hấp khác. Tuy nhiên, trong trường hợp viêm phổi do Covid-19, ban đầu, bệnh nhân không cảm thấy khó thở mặc dù nồng độ oxy trong máu giảm thấp ở mức đáng báo động và bị viêm phổi thể vừa hoặc nặng. Người đàn ông trên được bác sĩ hỗ trợ thở máy, điều trị tích cực kịp thời, đang theo dõi sát.

SpO2 của người bình thường là 94-100%. Ở bệnh nhân Covid-19 bị viêm phổi, mức oxy chỉ còn 60-70%, thậm chí 50%. Nếu không được phát hiện kịp thời, người bệnh dễ rơi vào trạng thái lơ mơ, lịm đi rồi tử vong. Thế giới gọi tình trạng này là "sát thủ thầm lặng", dẫn đến nhiều cái chết đột ngột.

Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đang điều trị hơn 120 bệnh nhân Covid-19, trong đó vài trường hợp gặp tình trạng thiếu hụt oxy thầm lặng như bệnh nhân trên, chủ yếu là người cao tuổi, kèm bệnh nền, chưa tiêm vaccine hoặc tiêm một mũi, nhiễm Covid-19 không có triệu chứng nên chủ quan không đo chỉ số SpO2.

Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng (Trung tâm oxy cao áp Việt - Nga, Bộ Quốc phòng), phụ trách tư vấn hỗ trợ online chăm sóc điều trị F0 tại nhà, cũng gặp một vài trường hợp tương tự. Trong đó, một cụ ông 64 tuổi nhiễm Covid-19, ở quận Hoàn Kiếm, chưa tiêm vaccine. Ban đầu, người nhà gọi điện xin tư vấn dùng thuốc do cụ ông có bệnh nền tiểu đường, chỉ số SpO2 khi ấy 97-98% tức ở mức bình thường, triệu chứng nhẹ. Thế nhưng, sau đó tình trạng thiếu oxy âm thầm tiến triển nhanh chóng. Bệnh nhân nằm ngủ rồi cứ vậy lịm đi. Sáng hôm sau, người nhà phát hiện bệnh nhân bất tỉnh, đưa vào viện cấp cứu nhưng không qua khỏi.

Một bệnh nhân khác cũng ngoài 60 tuổi, không có triệu chứng, thường xuyên đo SpO2 hàng ngày. Đến ngày thứ 8 thì đột ngột chuyển nặng, không khó thở, SpO2 giảm nhanh chóng chỉ còn 60-70%. Bệnh nhân nhanh chóng liên hệ y tế và được chuyển đến bệnh viện cấp cứu kịp thời.

Bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương điều trị cho một bệnh nhân nặng, tháng 12/2021. Ảnh: Giang Huy

Theo bác sĩ Hoàng, tình trạng thiếu hụt oxy thầm lặng thường gặp ở những bệnh nhân cao tuổi, chưa tiêm vaccine, có bệnh nền, đặc biệt là tiểu đường. Ở người tiểu đường, nếu không bị nhiễm Covid-19 thì sức đề kháng cũng đã kém, nguy cơ nhiễm khuẩn, nguy cơ đông máu cao.

Bác sĩ Hoàng lý giải Covid-19 khiến hệ thống miễn dịch đã bị sai lệch, dẫn tới tình trạng "bão cytokine" - hiện tượng hệ miễn dịch cơ thể phản ứng quá mức, gây ra hai rối loạn là đông máu và gây viêm, đặc biệt ở phổi. Lúc này dung tích của phổi bị giảm khiến lượng SpO2 giảm rất nhanh song khó nhận ra vì bệnh nhân không có các triệu chứng điển hình như sốt hay đau họng, khó thở... "Có trường hợp hôm trước SpO2 đang 95%, bệnh nhân chỉ thấy hơi mệt, hôm sau chỉ còn 70%, mức rất nguy hiểm", bác sĩ cho biết.

Thế giới cũng ghi nhận nhiều bệnh nhân Covid-19 thiếu hụt oxy thầm lặng. Giới chuyên môn cho rằng nCoV tấn công các tế bào phổi. Ở giai đoạn đầu của bệnh viêm phổi, các phế nang bị xẹp và nồng độ oxy giảm, tuy nhiên phổi vẫn mềm hoặc chưa có nhiều dịch, bệnh nhân không khó thở. Sau đó, để bù đắp lượng oxy bị thiếu, người bệnh thở nhanh và sâu hơn, viêm phổi vì vậy nặng hơn, ảnh hưởng nhiều phế nang hơn cho đến khi mức oxy giảm mạnh.

Bác sĩ Richard Levitan, Chủ tịch Airway Cam Technologies - công ty cung cấp khóa học đặt nội khí quản, cho biết: "Tình trạng thiếu oxy âm thầm tiến triển nhanh chóng, dẫn đến suy hô hấp. Điều này lý giải cái chết đột ngột ở bệnh nhân Covid-19 từng không thấy khó thở".

Các bác sĩ cảnh báo những người mắc Covid-19 nên theo dõi SpO2 trong hai tuần, không nên chủ quan. Sở Y tế Hà Nội cũng hướng dẫn một trong những dấu hiệu trở nặng với F0 tại nhà là chỉ số SpO2 dưới 95%. Khi phát hiện bất thường, nên đo lại lần hai sau 30 giây đến một phút. Quan trọng nhất là phát hiện tình trạng thiếu oxy thầm lặng và phải cảnh giác, liên lạc ngay với nhân viên y tế.

Đến ngày 9/1, Hà Nội đang điều trị hơn 46.600 F0, trong đó 450 bệnh nhân nặng, nguy kịch, bao gồm 31 bệnh nhân thở máy xâm lấn, hai bệnh nhân thở máy. Gần 36.500 F0 cách ly, điều trị tại nhà.

Thúy Quỳnh


Tin mới nhất

Bệnh nhân sốc nhiễm khuẩn được trực thăng đưa từ Trường Sa về đất liền

VnExpress 4 giờ trước

Nam quân nhân 50 tuổi ở Trường Sa, bị nhiễm khuẩn đường tiêu hóa, biến chứng sốc, tổn thương đa cơ quan, được đưa vào bệnh xá đảo Nam Yết cấp cứu.

Nhiều người không muốn tiêm vaccine Covid mũi nhắc lại

VnExpress 5 giờ trước

Bộ Y tế đánh giá tốc độ tiêm vaccine Covid-19 đang chậm lại do người dân chủ quan không tiêm, cán bộ lơ là; nhiều địa phương gặp khó khăn khi vận động chủng ngừa.

Anh đối mặt đợt bùng phát bệnh đậu mùa khỉ hiếm gặp

VnExpress 7 giờ trước

Anh - Cơ quan y tế ghi nhận thêm 4 người mắc bệnh đậu mùa khỉ, nâng tổng số ca nhiễm trong đợt bùng phát gần đây lên 7 người.

Quả dưa chuột mắc kẹt trong hậu môn nam thanh niên

VnExpress 8 giờ trước

TP HCM - Nam thanh niên 19 tuổi cấp cứu tại Bệnh viện Nguyễn Tri Phương do kẹt quả dưa chuột dài hơn 10 cm trong vùng hậu môn trực tràng.

Bí quyết uống thuốc chuẩn 3Đ tốt cho bệnh nhân tăng huyết áp

VnExpress 12 giờ trước

Uống thuốc chuẩn 3Đ gồm Đúng toa, Đủ liều, Đều mỗi ngày giúp bệnh nhân tăng huyết áp kiểm soát tốt tình trạng bệnh của bản thân.

Mắc bệnh lậu sau oral sex với tình một đêm

VnExpress 12 giờ trước

Hà Nội - Người đàn ông 31 tuổi đi tiểu buốt, chảy mủ, đau dương vật, bác sĩ khám chẩn đoán viêm niệu đạo, bệnh lậu do quan hệ tình dục bằng miệng.

7 tháng không nói được do sẹo khí quản sau Covid

VnExpress 12 giờ trước

TP HCM - Bệnh nhân nữ 62 tuổi phải đeo canule mở khí quản ở cổ, không thể nói chuyện hay thở qua mũi trong 7 tháng sau mắc Covid vì đường thở bị sẹo chít hẹp.

Võ sĩ kurash Tô Thị Trang rèn thể lực thế nào

VnExpress 17 giờ trước

Ngoài thời gian học võ, Tô Thị Trang dành nửa ngày rèn thể lực, trong đó đặc biệt chú trọng chạy bộ và tập tạ, mục đích tăng độ dẻo dai chân tay.

Cứu sống nam thanh niên bị vỡ thận, gan

VnExpress 4 tháng trước

Bạc Liêu - Nam thanh niên 22 tuổi ở huyện Hòa Bình, nhập viện Bệnh viện Đa khoa Thanh Vũ Medic trong tình trạng đau bụng dữ dội, chấn thương bụng kín.